mandag 25. juli 2016

Du og eg

Her er me i dag, og me er her ilag
 og mellom oss veks det eit band
som knyt oss saman, for no er me eitt
som ektepar, kone og mann
Det er ikkje sjølvsagt å oppleva det
det har me nok begge forstått
Men hamna me fann i kvarandre er trygg
og saman så har me det godt

Du og eg har valt kvarandre
Du og eg skal dela stort og smått
Du og eg skal saman vandre
både når det glitrar og er grått

Det tok jo litt tid før me skjønte det heilt
nesten for godt te ver` sant
Var denne gnisten som fanst mellom oss
kjærleik me endeleg fant?
Me søkte i hjarta - for kjendest det rett?
Høyrde mi hand til i di?
Du såg meg, eg såg deg, og så var det lett
https://openclipart.org/image/2400px/svg_to_png/166676/plainheart.pngi armkroken din vil eg bli

Du og eg har valt kvarandre
Du og eg skal dela stort og smått
Du og eg skal saman vandre
både når det glitrar og er grått

Dei dagar som kjem veit me fint lite om
berre at dette er rett
Rundt oss så faldar naturen seg ut
ein sommarfugl landar så lett
Midt i ein epleblom duftande, skjør
over ei måltrast sitt reir
ber med seg lovnad frå Skaparen vår
om kjærleik, og styrke, og meir!

Du og eg har valt kvarandre
Du og eg skal dela stort og smått
Du og eg skal saman vandre
både når det glitrar og er grått

Du og eg har valt kvarandre!

© Kristin Straume Audestad

Kjærleik kan ein seia mykje om. Eg trur det er ein ganske stor fare for at eg har vore innom temaet før... Kjærleik kan gjera ein blind, og kjærleik kan gjera slik at ein endeleg ser. Mange relasjonar har element av kjærleik i seg, men den kjærleiken eg tenkjer på no, er kjærleiken mellom to som forelskar seg i kvarandre, og etter kvart elskar kvarandre. Sommarfuglar-i-magen-kjærleiken. Den trygge kjærleiken. Ofte er kjærleiken basert på sterke kjensler, som det er godt å kjenna på. Av og til litt vondt å kjenna på. Av og til kjem kjærleiken stormande, men eg trur minst like ofte den "listar seg innpå", spirar og blomstrar gjennom venskap, og fyrst gjer seg gjeldande etter ei stund. Kanskje gjennom gode blikk og lange klemmar, som etter kvart fører til leiande hender og prøvande kyss.  

Etter kvart som forholdet utviklar seg, vert det naturleg å ta eit val. Er dette noko å satsa på? Eller bør eg trekka meg ut før eg involverer meg for mykje? Har den andre like sterke kjensler som meg? Ser eg for meg at me kan skapa familie saman, verta gamle saman? Det er nok ikkje alltid svara står klart med ein gong. Og ein vil jo aldri vita heilt korleis framtida blir. Men eg trur det er viktig å prata saman om dette, finna ut kvar ein vil med forholdet. Og på eit eller anna tidspunkt ta valet. Anten: dette kjennest ikkje riktig ut, me avsluttar medan "leiken er god". Eller: Jess, me satsar!  Det er vel på dette tidspunktet ein del vel å forlova seg og gifta seg, og/eller få born ilag. Det kan vera skummelt å satsa. Ein veit jo ikkje korleis det blir. Kan det vera noko betre som ventar ein, om ein avsluttar dette? Grådig vanskelege spørsmål, men eg trur i grunn ikkje at det er slik at "graset er grønare på den andre sida". Og er ein usikker på om ein kjenner kvarandre godt nok, bruk tid og energi på å bli betre kjende, då vel!  

Når ein satsar, når ein "vel kvarandre", går altså ikkje resten av seg sjølv. Ein må jobba med eit forhold. Ein må vera klar over at det kjem til å gå opp og ned. Og at når den eine er i ein dal og har det vanskeleg, er det mogleg at det går ut over den andre. Ein bør vera villig til å ofra litt av sine "kjepphestar" og koma den andre i møte på midten, samstundes som ein ikkje må mista seg sjølv heilt. Gje og få. Snakka kvarandre opp. Støtta kvarandre.  Gjera feil, og bli tilgitt. Tilgje den andre når den feilar. Og læra av feila sine, så dei ikkje gjentek seg for ofte. (Dette er VANSKELEG - spesielt om de ikkje er einige om kva som eigentleg er rett og feil...) Og så bør ein vera klar over at om ein får born, blir det meste annleis... Annleis treng absolutt ikkje bety negativt. Men det vil vera ting som påverkar parforholdet, mest opplagt er vel det at ein får mindre åleinetid ilag som kjærestepar, og mindre kvalitetssøvn...

No høyrest eg muligens ut som ein sjølverklært kjærleiksekspert, og det er eg vel absolutt ikkje. Har nok gått i mange grøfter. Lært av det av og til, og av og til ikkje. Eg jobbar med å vera rausare. Om begge sit på kvar si tue og seier "du kan ikkje gjera det, for eg fekk ikkje lov til det", kjem ein ikkje så langt, og ofte hugsar ingen kven som eigentleg byrja... Det er mykje betre å unna kvarandre "goder" som åleinetid, fjellturar, vennetid, og så vidare, sjølv om det i travle kvardagar er lett å sjå kva ein heller ville den andre skulle gjort. Det er noko med at slike ting GJEV ein energi til å ta fatt på oppgåver ein kanskje heller ikkje ville orka, viss ein går "oppi det" heile dagen. 

Og så er det viktig å få åleinetid ilag som par. Kvalitetstid. Det treng ikkje vera vanskelegare enn å sjå ein film ilag på tv etter at borna søv. Laga seg noko god mat attåt. Men det er jo også fint å koma seg ut av dørene ilag. Me har vore i to bryllup på litt over ei veke no, og eg merkar at berre det har gjort meg i det meir romantiske hjørnet. Det er kjekt å sjå når to vel kvarandre, og eg unnar dei det så veldig! Det er godt å vera to. Åleine er ein nok meir sårbar. Samstundes som ein slepp å jenka seg i forhold til eit anna menneske. Men det å jenka seg og tilpassa seg kvarandre, trur eg i grunn berre er sunt, om det skjer på ein gjensidig måte.

For øvrig var dei to bryllaupa veldig kjekke samankomstar der me feira to flotte brudepar!! Det eine brudeparet fekk diktet over i gåve (pluss noko litt meir handfast). Systera mi har laga ein fin melodi til det, eg legg den ut etter kvart når ho har tid å spela den inn. Eg veit det ikkje er gitt at alle finn seg nokon å leva livet saman med. Og eg trur ikkje det er eit poeng at ein skal setja all innsats på å leita etter nokon, om ein er åleine. Ein kan leva gode, fine liv som singel òg, dei fleste har jo familie og vener å vera med! Men eg er no litt Kristin giftekniv likevel då, for eg trur det gjer godt å ha nokon å elska på "kjærastemåten", som elskar ein sjølv tilbake, akkurat slik ein er. Og at det finst nokon der ute for alle, om ein tør opna opp for moglegheita. Det er alltid ein sjans for å bli såra. Men det er også ein sjans for å finna det ein ikkje turte håpa på - ein kjærast å dela livet med! Kanskje det til og med er nokon du kjenner, som du berre ikkje har fått augene opp for endå?

søndag 3. juli 2016

Sånt e venna te

(mel: That`s what friends are for)

hei du
da e lenge sio me  
har prata djupt og drukke te
men eg trur fortsatt at me e
ganske trygge på kverandre

du veit
ka so røre seg i meg
og eg trur eg kjenne deg
so godt at når me endeleg  
e åleina uten andre

kan smila, kan kvila
veta at me vil kverandre godt, og le
sånt e venna te!
og grina og skina
opna oss og vera slek me e
sånt e venna te!

for eg
kan kje alltid slappa av
da e so grådig mange krav
og mykje stress og mas og kav
da e ikkje alt eg greie

og du
har òg mångt du vil ha gjort
viss verden snurre litt for fort
so veit du kor du finn min port
og so kan me, slek me pleie

få smila, få kvila
veta at me vil kverandre godt, og le
sånt e venna te!
og grina og skina
opna oss og vera slek me e
sånt e venna te! 

© Kristin Straume Audestad

Eg har vel sagt det før òg, at eg trur eigentleg ikkje eg er noko god venninne. I alle fall ikkje om målet på det er at ein har ofte kontakt. Eg er ikkje flink til å "fylgja opp" og "oppretthalda" venskap på det reint fysiske planet, med jamnlege treff og/eller hyppig teksting/snapping/facing/instagramming osv. Det er liksom så mykje som føregår i heimen når ein har mann og tre born (og hus og hage og jobb) at kvalitetstid med venninner dett litt i bakevja, som noko ein tek som ein bonus viss ein får det til. Men eg håpar at venninnene mine (eg trur faktisk eg har nokon til trass for det eg nett har sagt) veit at eg er der for dei viss dei treng meg. Sjølv om eg heller ikkje er så god til telefonpratar... Eller så flink til å svara på meldingar. Det slo meg no at dette ikkje framstår som noko god søknad om nye venninner, men det har eg vel eigentleg ikkje tid til likevel, når eg knapt klarar å halda kontakten med dei eg har. (Her føler eg at det er på sin plass å skyta inn at det sjølvsagt er kjekt å etablera nye venskap, men at desse då ikkje kan belaga seg på å sjå meg så ofte...)  

Eg huskar at me song "That`s what friends are for" i skulekoret på ungdomsskulen (me gjorde det, sant?), så det er ein song eg har gode minne frå. I kveld vart eg sitjande og spela den på piano, sikkert mest pga eg prøvde å prokastrinera (utsetja) husarbeidet, men det gjorde i alle fall at eg vart grublande litt på dette. Og ville laga min eigen versjon av songen. Det vart på dialekt, sidan eg følte det vart mest ekte for meg. Det er trass alt dei inste, ærlege kjenslene det handlar om. Godt å vita at sjølv om eg ser dei fleste venninnene mine sjeldan (har ei venninne til nabo, så ho er vanskeleg å unngå, heldigvis :) ), så føler eg at eg kan vera meg sjølv når eg er saman med dei. Me ser kvarandre, aksepterer kvarandre. Det er godt å vera ilag med nokon utan kjensla av å bli vurdert. Då sluttar eg å vurdera meg sjølv også, og det trengs. 

(Som småperfeksjonistisk norsklærar er eg nøydd til å seia at eg veit eg manglar ørten tødlar (slike: ` ) på alle dialektorda, men eg orka rett og slett ikkje skriva dei. Kan jo skulda på at det vart for mykje "støy" i teksten òg, om det er ei meir godteken forklaring. Og så lurar eg litt på om "sånt e venna te" får for lite fram innhaldet (det skal ho bety "det er det venar er til for"), kanskje det heller burde stått "sånt har me venna te", eller noko liknande. Jaja, kunstnerisk fridom er til for å brukast!)

onsdag 29. juni 2016

Sommarfuglen

med sprudlande latter, klart blikk
frekner på nasa og bustete hår
syngjande for full hals
bora du deg inn i hjarta våre
som ei herleg lita larve

så endra du deg sakte
ikkje alt fekk fram smilet ditt
sinnet derimot, låg lett latent
du laga deg ei maske utanpå huda
nett som du gjekk i dvale i puppa di

no ventar eg på at du skal bryta deg ut att
levande, fri, fargerik, modig
så sterk at du tør vera skjør
og flyga ut i verda med ærleg blikk
trygg på at me elskar deg

 © Kristin Straume Audestad

Det å vera småbornsmor er krevjande på sitt vis. Men når borna vert større og nærmar seg tenåringsalder, er det ikkje berre plankekjøring det heller. Brått er det ein naturleg skepsis til alt me som foreldre seier. Jammen... Ein har behov for å finna sin stad her i verda, og vert ofte ganske påverka av venane sine, meir enn av foreldra. Eg trur likevel det me som foreldre gjer, og har gjort tidlegare, framleis påverkar borna. Kanskje berre på ein annan måte enn tidlegare. Før gjorde kanskje borna det me sa. Når dei nærmar seg tenåra, gjer dei gjerne det motsette av det me seier. Så det gjeld å halda tunga beint i munnen.... 

Det er ein fase med sterke kjensler, og samstundes lukkar ein gjerne inne ein del av kjenslene for dei vaksne. Kanskje bortsett frå dei sinte kjenslene då. Men eg har eit håp om at denne fasen òg har ein ende, og trur samstundes det er ein viktig fase for at ein med tida kan verta vaksen og moden og ha meir innsikt i både seg sjølv og andre. Så spørs det om me som foreldre greier å sleppa taket, når tida er mogen for det. Nett det vil eg ikkje tenka på nett no. 

mandag 20. juni 2016

Naustsoga

Om alt er omskiftande, alt verkar laust
så veit du eg står her så trygt og så traust
med minne eg gøymer i bjelkane taust
for eg er eit grindverksbygd naust
Og her var det eingong eit yrande liv
folk lassa i båtar med sterkarma hiv
Om straumen var stri og om vinden var stiv
dei rodde med mot og med driv
 
Det hende i mellom at det vart for stritt
dei minna er ikkje så lett å bli kvitt
frå eg husa kroppar så kvite som kritt
då stakk det i nausthjartet mitt
Nei då er det betre å tenkja litt på
då fjorden var blankast og himmelen blå
og storlaksen slompa på veg heimefrå
På naustbakken slo dei med ljå
 
Og rundt meg vaks raude og saftige bær
som borna dei plukka, og fangsten var svær
Så dyppa dei leande ned sine tær
i fjorden som eg har så kjær
Ein kar kom frå gilja med båten sin full
av laks som var fjorden sitt finaste gull
Så bytte han klede, tok på busserull
og spela på fela ein sull
 
No står eg her einsam og prøver forstå
kvar det vart av alt som eg har fått sjå
Eg kjenner det inst i den mørkaste krå
at sjølv om eg står litt på skrå
så gøymer eg minne av viktig verdi
er vitne om ei forlengst bortkomen tid
Ja, set deg litt her og slepp tankane fri
så kviskrar eg naustsoga mi
 © Kristin Straume Audestad
 
Dette diktet var eigentleg meint som ein song i bursdagsgåve til broren min i fjor, men kom meg aldri til å laga melodi til det. Eg har tenkt mange gongar på kor spennande det hadde vore om gamle ting kunne fortelja historiane sine. Eg trur me kunne lært ein god del av dei, i så fall. Mistenker at folk hadde mykje dei same problema før i tida som no, berre i andre utgåver... Men dei levde på eit anna vis, og eg trur at dei på ein måte levde rikare enn me gjer i dag, for dei levde nærare kvarandre, nærare naturen, nærare liv og død, og meir utan filter. Sjølv om det var mykje ein ikkje snakka høgt om, som no er allment kjent og blir teke opp i media nesten dagleg, trur eg me likevel har mista noko anna på vegen. 
No ser me ofte det meste på ein eller annan skjerm før me møter det i det verkelege liv. Ein har kontakt med andre folk via skjermar. Ein får nesten ikkje augekontakt med folk rundt seg i det daglege, dei glor ned i mobilane sine. Eg er redd folk òg lyttar mindre til dei eldre enn dei gjorde før. For om ikkje gamle ting kan fortelja om "gamle dagar", så finst det ein god del eldre folk som gjerne fortel om korleis ting var før. Det er liksom avleggs å bry seg om dette, ting skiftar så fort, og ein prøver å henga med i svingane. Men gløymer å lytta til dei som har opplevd andre tider, og læra av dei.
Dette vart i grunn berre rotete, eg har visst mange tankar på ein gong, veit ikkje om alt stemmer ein gong... Men tjohei, det er sommar og mange har ferie! Kanskje de kan bruka litt av den til å besøka nokon eldre slektningar? Det er fint å visa at ein verdset også dei eldre.
Eg har forresten grubla ei stund på kva eg skal gjera med bloggen framover (den byrjar å bli gamal og utdatert den òg..). Føler eg nærmar meg eit vegskilje, og har lyst til å skriva andre tekstar og i andre format. Men har mange halvskrivne dikt eg skal prøva å ferdigstilla og hiva ut i løpet av sommaren/tidleg haust. Og så tenkjer eg at eg etterpå legg bloggen i dvale ein lengre periode, muligens for godt (utan å fjerna den frå nettet, då). Hiv gjerne ut eit dikt ein sjeldan gong om det dukkar opp noko som eg har lyst til å få ut, men ikkje noko elles. Det er no ikkje akkurat så mange som er innom her at eg trur det vert eit stort sakn for folk, men greitt å seia litt korleis eg tenkjer, for deko trufaste som er innom jamnleg :) Det nærmar seg 500 dikt på bloggen, så eg lurar jo på om eg skal bruka nokre av dei til noko, men veit ikkje heilt kva endå. Uansett må de ha fine sommardagar, og husk å slappa av! <3

søndag 12. juni 2016

Du er

eg trur
du er

mange fornektar deg
fortrengjer deg
trur ikkje

eg skjønar dei 
det er ikkje så lett
å tru på noko ein ikkje ser
og som kan verka så fjernt
når ein nesten ikkje kan tru
på det ein ser ein gong

men når eg ser
verkeleg ser
rundt meg

vårgrønt gras med doggdropar i
symjande fuglar i solblenk-bylgjer
bekken som klukkar seg sakte gjennom bjørkeskogen

då kjennest det rart
at tru at alt dette vart til
av eit smell i ingenting

og når eg høyrer trillande barnelatter
ser sølvglimtet i augene deira
og kjenner kjærleiken som strøymer mellom oss

 veit eg at det må vera noko meir
nokon som også er full av
kjærleik til oss

og eg trur
det er
du


(c) Kristin S. Audestad

Eg har i lengre tid skrive på eit innlegg om trua mi. Eg var oppteken av å få det så riktig og forståeleg som mogleg, forklara kvifor eg trur, kva som er grunnlaget for trua mi, og prøva å imøtekoma og gå inn på ulike motførestillingar som folk måtte ha mot kristendommen. Til slutt såg det meir ut som ein veldig (VELDIG) lang forsvarstale enn eit innlegg som var interessant å lesa.  Og så byrja eg å lura på kvifor eg følte så veldig for å forsvara trua mi. Eg opplever sjeldan personleg at nokon angrip meg på det området. Men når eg innimellom les artiklar i forhold til tru og religion, og ser kor unyansert negative ein del kommentarar er, blir eg litt skremt. Og så tenkjer eg at det sikkert er fleire som tenkjer slik («religion er rota til alt vondt» og så vidare), og synest det er veldig trist. Eg synest i grunn det kunne vore fokusert meir på alt det gode folk gjer som fylgje av trua si… (Ja, eg veit mange vonde ting har blitt gjort i kristendommen sitt namn. Av MENNESKE som har feila. Ikkje av Jesus.)

Eg veit jo at det er mange som ikkje er kristne, og ueinige i det eg trur på, og det forstår eg jo, sjølv om eg ikkje trur alle heilt veit kva det går i. Dei har gjerne møtt personar som kalla seg kristne, men ikkje oppførte seg noko fint. Det er synd at det skal vera slik, at menneske øydelegg for Gud. Føler i grunn også at det ikkje er heilt «akseptert» i alle kretsar å vera kristen i dag. Du er liksom passe naiv som trur at det finst noko meir enn det me kan sjå med eigne auge, og trur på det som står i ei hauggamal bok. Intellektuell er du i alle fall ikkje. (Er det forresten eit kvalitetsstempel å vera intellektuell? Er du betre enn andre menneske då?)  

Som den grublaren eg er, kan eg lova dykk at eg har tenkt mykje over det som står i Bibelen, og kva eg eigentleg trur på. Spesielt etter at eg fekk jobb i kyrkja som trusopplærar (nei, ikkje truse-opplærar), har eg måtta gått nokon rundar med meg sjølv, for å vita at eg kunne stå for det eg no som ein del av jobben min skal formidla vidare til borna. Tru og tvil høyrer saman. Og eg har tvila innimellom, av og til ofte. Eg har nokre ankepunkt som er vanskelege, for ikkje å seia umoglege, å finna ut av. Det er ikkje alt i Bibelen eg trur kan tolkast heilt bokstaveleg, blant anna. Og det er ikkje alt ein bør lesa utan bakgrunnskunnskap, ein bør vita litt om heilskapen, og få hjelp til å setja dei ulike delane av Bibelen i samanheng, før ein les. Få dei naudsynte "brillene" på. Eg avfeier ikkje vitskapen. Men trur heller ikkje den treng å stå i kontrast til det eg trur på, nødvendigvis. Noko av det vanskelegaste med å tru, er at du aldri sikkert får vita. Men Gudstrua gjev ein dimensjon til livet som ikkje noko anna klarar. Ein dimensjon eg trur me treng. Og som me søkjer etter, om me ikkje har den.

Eg har i alle fall landa på at det kjennest riktig, og viktig, for meg å tru på Gud, og på at Jesus er sonen hans. Dette har eg blant anna resonnert meg fram til ganske logisk – er det mogleg at alt dette vakre som me omgjev oss med, og den kjærleiken me ber med oss og har i oss har blitt til heilt av seg sjølv? Eg klarar ikkje skjøna at det er slik. Slik eg ser det, står det ein Skapar bak. Med stor kjærleik til oss. Sjølv om det skjer mykje vondt i verda, finst det òg kjærleik, midt i det vonde. Eg trur ikkje det er Gud som styrer alt som skjer, men eg trur Han er med oss når me treng Han.

 Men meir enn at eg har resonnert meg fram til det, er det noko eg kjenner på meg at er riktig. Når eg ber, blir eg rolig og trygg, og kjenner på meg at Gud er med meg. At Han er glad i meg, at Han vil meg vel, og er med både i motgang og medgang, om eg ynskjer det. At Han har ein plan for meg både for dette livet og for det som skjer etter eg er død. Og eg forstår at det i beste fall høyrest rart og sært ut om du ikkje trur på det. Men då håpar eg du i alle fall kan respektera at det er slik for meg.

Om me prøver å leva som Jesus gjorde, og det er jo eit viktig mål (som er plett umogleg å nå heilt), vil me gjera gode ting, visa kjærleik til menneske, og tilgje. Eg trur ikkje det medfører noko negativt med å streba etter å leva slik. Det er fleire fallgruver ein kan gå i som kristen, blant anna å laga seg «lover og reglar» som må fylgjast, og som viser kven som er «verdige» nok, eller «kristne nok». Dette er ikkje vegen å gå tenkjer eg, og medfører berre at ein kjenner seg mislykka når ein ikkje får det til, eller at ein skremmer andre vekk frå trua si. Eg høyrde ein pastor seia at han ikkje kalla seg kristen. Dette var fordi folk knytta så mange ulike eigenskapar til dette ordet, alt etter kven andre "kristne" dei hadde møtt, og han var ganske sikker på at ein del av desse eigenskapane ville han ikkje bli tillagt.  


Nei, no skal eg slutta før dette innlegget vert like langt som det opprinnelege (som er over dobbelt så langt…). Men eg har i alle fall funne ut, og kjent på meg, at eit liv som kristen er eit godt liv. Eit rikt liv, med fleire dimensjonar, og med kjærleik og omsorg og nærleik til menneske, og til Gud. Eg seier ikkje at det er eit enkelt og perfekt liv. Men det er ikkje eit liv som hindrar ein i å leva, det er eit liv som kan gjera ein fri. Om ein vågar å tru, og prøver å leva som Jesus gjorde. Og husk at det kan vera ein viss skilnad på å leva som Jesus gjorde, og som andre kristne gjer. For det er vanskeleg, og me vil alltid feila innimellom, sjølv om me prøver så godt me kan. Det som i alle fall er veldig greitt: om eg tek feil, og det ikkje finst noko meir enn det me sansar her på jorda, eller eit liv etter døden, vil eg sannsynlegvis aldri få vita det! ;)   

lørdag 11. juni 2016

ein blom er ikkje berre ein blom



ein blom er ikkje berre ein blom
det er yndige skogfiol
søte forglemmegei
mjuke raudkløver
livskraftige løvetann
nikkande blåklokker
vårglade hestehov
og mange fleire

eit tre er ikkje berre eit tre
det er spraglete bjørk
traust gråor
skjelvande osp
høgstrekt furu
duftande hegg
solide ask
og mange fleire

ein fugl er ikkje berre ein fugl
det er smettande raudstrupe
hoppande gråtrast
syngjande stare
masete måse
kjærkomen linerle
kjeftete skjor
og mange fleire

ein fisk er ikkje berre ein fisk
det er sprellande makrell
langsame lyr
spretne laks
skjeggete torsk
slimete ål
stimete sild
og mange fleire

natur er ikkje berre natur
men det veit du jo
så bruk namna
på det du ser
høyrer, luktar 
i naturen
bli kjend med det
og slik glad i det

© Kristin Straume Audestad

Mammo mi har alltid vore glad i naturen. Når me har vore ute, har ho vore nøye med å bruka dei rette namna på det me har sett og høyrt rundt oss. Me har vel sjeldan snakka om "fuglar", men mykje om blant andre linerla som me ventar på om våren, rugda som fyk si vande rute med hese skrik i skumringa, orren som spelar så me høyrer det heilt ned til garden, og den vesle gjerdesmetten me får eit glimt av innimellom. Når det gjeld blomar, likar mammo skogfiol aller best. Ho veit nokre halv-hemmelege stadar det veks liljekonvall, ho kikkar etter tepperota i stiane når det nermar seg sommar, og i ei skråning ser ho etter nattfiolen, som berre luktar godt om natta. 

Dette har nok smitta, for eg tek meg sjølv i å "namngje" mykje av det me ser og finn når eg er ute med borna. Eg trur det er viktig å kunna skilja mellom ulike artar, både når det gjeld plantar, fisk, fuglar, insekt og dyr. Då blir ein mykje meir observant, får eit blikk for detaljar, ser, høyrer, luktar naturen rundt seg, og set også meir pris på den. Det er i alle fall min teori... 

Skal ikkje lata som eg er nokon ekspert, men kan vel nok til at det skal vera mogleg å skildra mykje av dei vanlege artane me møter når me bevegar oss ute. Og så er det jo då ekstra spennande om me finn ein blom me ikkje heilt veit kva heiter, eller ser ein fugl på fuglebrettet som me ikkje har sett før! Kan den vera sjeldan? Ikkje fortvil om du ikkje har ei like naturinteressert mor som meg, og ikkje ein gong veit skilnaden på ein spurv og ei kjøtmeis. Men i så tilfelle synest eg det kan vera ein idè (les:på høg tid...) å prøva å læra litt meir i alle fall. Det er kjekt, spesielt når du har born med på tur! Ta med deg ei fuglebok, ei insektsbok og ei bok om sporteikn i naturen neste gong du går på tur. Evt. bruk google viss du treng plassen i sekken til mat og drikke... 

 Det kan forresten ha sine ulemper òg, å vera så interessert i det ein har rundt seg. Ein treningstur får kanskje ikkje same effekten når du stoppar for å leita etter skogfiolen der du veit den var i fjor, eller for å sjå om raudstrupen du pleier sjå, dukkar opp på same staden. Eller når du berre rett og slett må stå litt i ro og nyta synet av den vakre bjørkeskogen når morgondoggen kvilar i graset mellom trea medan morgonfuglane (obs obs: dette er ingen reell art...) syng for full strupe... Men drit i treninga nett då, eg trur det å sansa naturen slik gjer vel så godt for kropp og sjel som den der jogginga (det einaste eg sansar når eg joggar er blodsmak i kjeften). 

søndag 5. juni 2016

Alt som gjekk bra

ein augneblunk

og alt kunne vore
annleis

viss den bilen var litt tidlegare
eller eg litt seinare
kunne den digre smellen vore eit faktum

og guten som snubla på skogsstien
tenk om han snubla i ein annan stein
som den rett ved det vesle stupet?

eller barnevogna som brått trilla litt ut i vegen
fordi eg hadde gløymd bremsen i farten
tenk om det hadde kome ein trailer forbi nett då?

av og til skjer det fæle, tragiske ting
men me har òg lov til å vera takksame
for alt som gjekk bra

og kanskje læra noko av det

© Kristin Straume Audestad

Eg hadde ein skikkeleg ekkel episode i går, som i grunn var min eigen feil, og det gjorde den endå eklare. Eg skulle svinga ut frå eit kryss, der det var veldig dårleg sikt. Du ser eigentleg ikkje om det kjem bil før du er litt ute i vegen. Køyrde med vindaugene heilt nedrulla, og høyrde no ingen bil, så eg blinka meg mot venstre (heilt unødvendig når ingen såg det likevel) og køyrde ut. Der kom det sjølvsagt ein bil frå venstre, veldig nært. På refleks gassa eg på og svinga meg fort forbi han. Det gjekk fint. Men etterpå sat skrekken i kroppen. Hadde det gått litt annleis, hadde eg fått han med fronten rett inn i førarsida mi. Eg var skremt, og eg var flau. Eg sa unnskyld høgt mange gongar, til både den andre bilføraren som eg sikkert skremte vettet av (men naturlegvis ikkje høyrde meg, og sikkert framleis er sint på meg), og til dottera mi som sat baki, og òg kunne blitt eit uskuldig offer fordi eg var ubetenksom og ikkje seifa med å sleppa meg roleg fram til eg såg skikkeleg (sjølv om eg allereie då hadde vore litt uti vegen hadde eg nok kunna bremsa fort og bilen svinga unna meg). 

Dette var ein advarsel. Dette var noko eg skulle læra av. Eg kjem nok aldri til å gjera det der igjen. Unnskyld! Og så tenkjer eg at det sannsynlegvis skjer mange fleire slike advarsel-ulykker enn faktiske alvorlege ulykker. Men dei høyrer ein sjølvsagt ikkje så ofte om. Det er liksom ikkje så spennande å gå inn på ei nettavis og lesa om "Martin" som nesten kræsja. Eller "Nora" som nesten datt uti ein foss. Eller "Ali" som skulle ta selfie på togstasjonen og snubla når toget kom, men ramla på "rett side" av den gule tryggleiksstripa. Det hender jo innimellom ein høyrer om dei som unnslapp steinras og slikt då, men elles skjer det nok mange "småting" rundtom, som kunne blitt store og skumle om dei hende til ei litt anna tid, eller på ein annan stad. Det er jo ein viss forskjell på ulykker som kunne hendt pga. tilfeldigheiter, og ulykker som kunne hendt pga. feilvurderingar. Men ganske mange ulykker som faktisk skjer, er vel pga. ein kombinasjon av desse - evt. skjer dei IKKJE, som ein kombinasjon av desse.

 Når ein går inn på nettavisene les ein ofte mest om alt som har gått gale. Og det er forferdeleg, det er tragisk, og eg tenkjer alltid på dei pårørande etter dødsulykker, og korleis dei må ha det no.  Ber gjerne litt for dei. Men det er ikkje berre tragiske ting som skjer, heldigvis. Det skjer mykje godt òg, og mange gongar går det bra. Ein kan ikkje stenga seg inne i frykt for at det verste skal skje, for det verste skjer heldigvis ganske sjeldan. Som oftast går det bra. Og så kan ein vera glad for det, og kanskje læra noko av det, om ein eigentleg kunne ha handla annleis. Eg lærte i alle fall noko i går.